#

### SCENA III

Plac przed zamkiem i lud jak w scenie pierwszej. Muzyka gra pieśń God save: Boże, zachowaj króla nam.

#### PIERWSZY Z LUDU

Car się ukoronował, wychodzi z kościoła,
Przysiągł konstytucyją święcić jak pacierze.

#### DRUGI Z LUDU

Wróciwszy, pewnie w zamku zasiądzie do stoła?
Choć królem, to jeść musi jak i każde zwierzę.

#### SZLACHCIC

A wiecież, co jeść będzie?

#### DRUGI Z LUDU

A proszę waszmości?
Toć zapewne nie będzie ogryzał tam kości,
Toż królowi na pokarm dostateczny stawa.

#### SZLACHCIC

Będzie zjadał bażanty, a na wety — prawa.

#### SZEWC

Waćpan musisz zagadki słać do Kuryjera.
Co to za krzyk?

#### PIERWSZY Z LUDU

Zapewne żandarm tłum przeciera.

#### STOJĄCY NA KOLUMNIE

O! nie, to się sam książę wdał z babami w boje.

#### GŁOS DALEKI KOBIECY

Dziecię moje! o! dziecię! dziecię! dziecię moje!

#### PIERWSZY Z LUDU

do stojącego na kolumnie
Coż to za krzyk? Waszmości czoło aż pobladło.

#### STOJĄCY NA KOLUMNIE

Książę uderzył starą kobietę z dziecięciem,
Potknęła się i dziecko do rynsztoka padło.
Zbiegł się tłum... teraz cały ucieka przed księciem
I tylko widać starą nad dzieckiem kobiétę,
Ciałem dziecię zakrywa... To odwaga rzadka!

#### GŁOS DALEKI

Dziecko zabite...

#### GŁOS BLIŻSZY

Dziecko zabite...

#### STOJĄCY NA KOLUMNIE

do dalszych
Zabite...

#### LUD

A matka?...

#### STOJĄCY NA KOLUMNIE

Kto wie, czy to matka.

#### LUD

O! to matka,
Inna by już uciekła; co się tam z nią stało!?...

#### STOJĄCY NA KOLUMNIE

Czekajcie! Dwóch żandarmów niebogę porwało,
Zamietli przed cesarzem krwią polane bruki...
Lud częścią się rozchodzi ponury... Orszak koronacyjny powraca do zamku... Lud przerzedzony milczy — muzyka gra — ściemnia się. Lud rzuca się na sukno pokrywające estradę

#### LUD

To dla nas sukno! dla nas! rozerwać je w sztuki!...
Ściemnia się coraz bardziej. — Ludzie rozerwali sukno i w czerwone płachty okryci rozchodzą się po ulicach... Przy beczkach z winem, widać jeszcze garstkę pijących... Człowiek, czarnym płaszczem okryty, miesza się między nich i śpiewa

#### ŚPIEW NIEZNAJOMEGO

Pijcie wino! pijcie wino!
Nie wierzycie, że to cud,
Gdy strumienie wina płyną,
Choć nie sadzi winnic lud.
Pij, drużyno! pij, drużyno!
Chrystus wodę mienił w wino,
Gdy weselny słyszał śpiew,
Gdy wesele było w Kanie...
głośniej
A gdy przyszło zmartwychwstanie,
Chrystus wino mienił w krew...
Jutro błyśnie jutrznia wiary,
Pijcie wino! idźcie spać!
My weźmiemy win puchary,
By je w śklanny sztylet zlać.
Niech ten sztylet silne ramię
W piersi wbije i załamie...
Pijcie wino! idźcie śnić!
Lecz się będzie świt promienić,
Trzeba wino w krew przemienić,
Przemienione wino pić!...
Pieśń ustaje — nieznajomy odchodzi

#### PIERWSZY Z LUDU

Kto to śpiewał?

#### DRUGI Z LUDU

Śpiew huczał we mnie i pode mną...

#### TRZECI Z LUDU

Idźmy do domu... Jest coś strasznego... tak ciemno...