Józef Birkenmajer

Medytacje

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Medytacje

W cieniu stuletnich buków nad wąwozem,  

koło klasztoru na górze Alwerni,  

smutny Panjezus siadł na kolumience;  

rękoma — spętanemi konopnym powrozem —  

podpierał głowę skrwawioną,  

boć ją przygniotła korona z cierni  

i srodze cięży Mu pono...  

Usiadł Pan Jezus w smutku okrutnym,  

myśli o Swojej męce,  

o Swych krzyżowych stacjach...  

*

Pod Panjezusem smutnym,  

koło wyrębu, na drewnianej ławie,  

nieraz w godzinę wieczorną  

pogrążony w medytacjach  

siadałeś, ojcze Czesławie,  

aby odmawiać swe modły  

albo kronikę spisywać klasztorną...  

Gwarzyły z tobą korne mniszki — jodły,  

gwarzyły z tobą bernardyny — buki  

w burych a szorstkich habitach,  

niby dysputę z tobą wiodły,  

choć twej nie miały nauki. 

Jednakże czasem w ich szumnych rozchwiejach,  

w ich modlitewnych zachwytach,  

słyszałeś opowieść rzetelną  

o dawnych dziejach,  

któreś spisywał do kronik.  

I w takiej chwili  

nieraz ci szeptał cicho pasikonik:  

Cyt! już śpią, śpią snem wiecznym, pod kruchtą kościelną 

ci, co tu niegdyś żyli!...  

*

Pod Panjezusem smutnym,  

na zielonej murawie,  

hasały sobie wróbelki,  

z rozgwarem buńczucznym, i butnym i chutnym  

wzajemnej z każdym szukały zaczepki —  

i zaglądały w twarz twoją ciekawie  

i za nic sobie mając wzrost twój tęgi, krzepki,  

nieraz w poufałości i śmiałości wielkiej  

dziobały twoje trepki;  

ty dobywszy z zanadrza kawał chleba suchy,  

sypałeś im okruchy...  

*

Kędyś za borem Szymoty,  

poza Kwaczałą, Lipowcem,  

chował się słońca krąg złoty;  

wieczór już zwolna szarym pokrowcem  

osłaniał łąki, łoźniaki, zagony,  

jakby kościelne barwne feretrony,  

po procesyji znów złożone w kącie...  

Za mgłą się kryły babiogórskie szczyty  

daleko — na horyzoncie,  

głowy w kaptury wełniane odziawszy,  

jak zakonnicy zamodleni w stalach...  

Rąbek zórz się czerwienił — od serc ludzkich krwawszy...  

*

Z rąk twych, ojcze Czesławie, wypadał różaniec  

i mimowoli zamykał się brewjarz,  

gdyś, od psalmu wersetów  

twarz odrywając, wznosił wygoloną głowę,  

a wzrok twój, w którym płonęły zachwyty,  

błądził po ziemskich okolach, oddalach  

aż poza świata kraniec —  

wszędy, wszędy, gdzie miłość Bożą ty rozkrzewiasz...  

Liczyłeś te wzgórza i wzgórki  

jakby żywego różańca paciorki,  

na srebrną Wisły nawleczone wstęgę;  

wertowałeś stubarwne łąki, pola, niwy,  

niby inicjałami zdobną starą księgę;  

patrzyłeś na sterczące pośród górskich grzbietów  

strzeliste krzaki jałowcowe  

i na te zorze szkarłatne,  

co nad niemi płonęły jak świece roratne;  

wzrokiem nabożnym  

zatrzymywałeś się przy każdym krzyżu  

przydrożnym,  

jak gdyby przy ołtarza mensie...  

*

Wiatr, który śpiewał poszumów gwarem  

i wierzchołki żywicznych świerczyn tarmosił,  

aromaty upojne z łąk i pól przynosił,  

jak ministrant co srebrną kadzielnicą trzęsie...  

A tyś swe serce w górę wznosił,  

jakgdybyś tym cennym puharem  

w ręce Boże za braci swych, ludzi, wypijał  

wino szlachetne, ożywczy kordyjał  

miłości — powszechnej a żywej...  

Te łąki — lasy — rzeki — na górach — na niżu —  

ogarniałeś miłością i błogosławieństwem,  

zowiąc je bracią własną i rodzeństwem,  

jak niegdyś mistrz twój — prostaczek z Asyżu...  

Cieszyły cię ich wonie, ich gędźby, ich blaski,  

a nawet tam gdzie chłodne rozsiadły się cienie  

i kędy wrzały niesnaski,  

słałeś słowo pociechy — albo rozgrzeszenie  

i promień Bożej łaski;  

tam zaś gdzie boleść widziałeś i ranę,  

wznosiłeś ręce szorstkie, spracowane,  

jakbyś chciał wziąć na siebie wszelkich mąk stygmaty...  

*

Siedział Panjezus smutny, Jezusinek,  

na kolumience kamiennej;  

chwilowy ino miał tu odpoczynek,  

bo zaraz dalej pożeną Go katy  

drogą krzyżową — hań na Kalwaryją —  

podług Bóg-Ojca woli nieodmiennej...  

Przysiadł, aby se spojrzeć, jak tu ludzie żyją,  

jak się radują i cierpią,  

jako się krzywdzą i miłują,  

jakie zamiary, jakie myśli snują,  

skąd wiarę i nadzieję czerpią, —  

czy wszystko jest, jak było przódziej,  

kiedy to On — Panjezus — mieszkał pośród ludzi.  

Miłość i boleść miał na twarzy  

dwie najmożniejsze w świecie, wszechrodzące siły,  

a Jego oczy przesmutne mówiły,  

że boleść On odbiera, a miłością — darzy...  

Patrzył — — a świat się zwolna zanurzał w omgławie  

i rosy łzy perliste świeciły na trawie...  

1925

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/birkenmajer-wycieczka-medytacje/

Tekst opracowany na podstawie: Józef Birkenmaje, Wycieczka, Poezje, Warszwa 1932.

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl) na podstawie tekstu dostępnego w serwisie Wikiźródła (http://pl.wikisource.org). Redakcję techniczną wykonała Marta Niedziałkowska, a korektę ze źródłem wikiskrybowie. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Okładka na podstawie: Lapis Pools of Limpid Blue, swanksalot@Flickr, CC BY-SA 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-05-22.