Konstanty Ildefons Gałczyński

Ballada o trzęsących się portkach

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Ballada o trzęsących się portkach

Posłuchajcie, o dziatki¹,  

bardzo ślicznej balladki: 

Był sobie pewien pan,  

na twarzy kwaśny i wklęsły,  

miał portek z piętnaście par 

(a może szesnaście) 

i wszystkie mu się trzęsły; 

włoży szare: jak w febrze;  

włoży granatowe: też;  

od ślubu: jeszcze lepsze!  

marengo²: wzdłuż i wszerz. 

Krótko mówiąc, w którekolwiek portki 

kończyny dolne wtykał,  

to trzęsły mu się one 

jak nie przymierzając osika. 

W ten sposób, przez trzęsienie,  

pan żywot miał bardzo lichy,  

bo wszędzie, gdzie wszedł, zdziwienie, 

a potem śmichy i chichy. 

W końcu babcia czy ciocia,  

już nie pamiętam kto,  

powiedziała do tego pana:  

«Chłopcze, ty uschniesz, bo 

nad portek sprawą przedziwną 

wylałeś trzy morza łez,  

a znowu nie jest tak zimno,  

więc spróbuj chodzić bez. 

Toć³ są materiały urocze.  

Toć są, kochanie. Toć.  

Ty kup sobie jakiś szlafroczek 

i w tym szlafroczku chodź; 

lub od razu na zadek 

kup sobie spódnic troszkę,  

a na wszelki wypadek 

parasolkę. I broszkę; 

też innych rzeczy mnóstwo,  

kociackie⁴ ochędóstwo⁵, 

rzęsy z drutu, najlony⁶ —  

i już będziesz urządzony,  

a wąsy sobie wyskub.  

I tak wyglądasz jak biskup». 

Kupił pan sobie szlafroczek,  

chodził w szlafroczku roczek,  

ale tylko w ciemności,  

bo i szlafrok trząsł mu się cości⁷; 

a portki schowane w kredensie 

też się nie zrzekły tych trzęsień;  

trzęsło się całe mieszkanko,  

kanapy i futryny,  

bo to był dom melancho 

i bardzo cyko ryjny⁸. 

Tutaj się kończy ballada 

o portkach się trzęsących,  

z ballady morał gada,  

morał następujący: 

GDY WIEJE WIATR HISTORII,  

LUDZIOM JAK PIĘKNYM PTAKOM 

ROSNĄ SKRZYDŁA, NATOMIAST 

TRZĘSĄ SIĘ PORTKI PĘTAKOM. 

Pierwodruk: „Szpilki” 1953, nr 9.

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. dziatki (daw.) — dzieci. [przypis edytorski]

2. marengo — odcień ciemnoszarego, nieco jaśniejszy od grafitowego. [przypis edytorski]

3. toć (daw.) — przecież. [przypis edytorski]

4. kociacki (neol.) — właściwy kociakom, taki jak u kociaka; kociak (pot.): atrakcyjna młoda kobieta, zwykle o modnym, kokieteryjnym wyglądzie i zachowaniu. [przypis edytorski]

5. ochędóstwo (daw.) — schludność, dbałość o wygląd; stroje, ozdoby (por. Jan Kochanowski, Tren VII: „Nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory / Mojej namilszej cory”). [przypis edytorski]

6. najlon (fonet. ang. nylon) — nylon, tkanina syntetyczna o dużej wytrzymałości, wynaleziona w 1935, zaprezentowana w 1938; nylony: damskie pończochy z takiej tkaniny, które w latach 40. i 50. XX w. z powodu swojej trwałości i przezroczystości stały się bardzo pożądane. [przypis edytorski]

7. cości (gw.) — coś. [przypis edytorski]

8. cykoryjny (pot.) — strachliwy, tchórzliwy; od: cykor: strach, tchórz. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-ballada-o-trzesacych-sie-portkach/

Tekst opracowany na podstawie: Konstanty Ildefons Gałczyński, Wybór poezji, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1967.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki (www.wolnelektury.pl).

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Paulina Choromańska, Wojciech Kotwica.

Okładka na podstawie: Krajobraz ze spacerującą parą i półksiężycem / Para spacerująca wśród drzew oliwnych w górzystym krajobrazie z półksiężycem, Vincent Van Gogh (1853–1890), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2024-06-03.