# Pieśń IV (Kiedy by kogo Bóg był swymi słowy...)

Jan Kochanowski

# Jan Kochanowski. Pieśń IV[1]

> Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Kiedy by kogo Bóg był swymi słowy
Upewnił, że miał czasu wszelakiego
Strzec od złych przygód jego biednej głowy,

Miałby przyczynę żałować sie[2] swego
Nieszczęścia, płacząc, że mu sie nie zstało
Dosyć tak zacnej obietnicy Jego,

Ale że Bogu z nami sie nie zdało
Tak postępować; prózno narzekamy,
Że sie co przeciw myśli nam przydało[3].

Wszyscy w niepewnej gospodzie mieszkamy,
Wszyscysmy pod tym prawem sie zrodzili,
Że wszem przygodom[4] jako cel być mamy.

Na tym rzecz wszytka, żebysmy nosili[5]
Skromnie, cokolwiek na człowieka przydzie,
A w niefortunie nazbyt nie tesknili[6].

Płacz albo nie płacz, z drogi swej nie zydzie
Boskie przejźrzenie[7], prózno sie kto zdziera[8]:
Niewola ciągnie, choć kto nierad idzie.

Nadzieja dobra serca niech podpiera[9];
Zaż to, że źle dziś, ma źle być i potym?
Jedenże to Bóg, co i chmury zbiera,
I co rozświeca niebo słońcem złotym.

W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w utworze jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

żałować sie (starop.) — żalić się na co. [przypis redakcyjny]

przydało — przydarzyło. [przypis redakcyjny]

przygody — tu: przypadki. [przypis redakcyjny]

nosić — tu: znosić. [przypis redakcyjny]

tesknić (starop.) — rozpaczać. [przypis redakcyjny]

przejźrzenie — postanowienie (Opatrzności). [przypis redakcyjny]

zdzierać — wydzierać. [przypis redakcyjny]

Nadzieja… itd. (w. 19-22) — motywy horacjańskie (Carmina II 10). [przypis redakcyjny]