# List Hanusi

Kazimierz Przerwa-Tetmajer

> Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Kochany Jerzy mój! Pisę tu ztela[1].
Ten list do tobie, a pisęcy[2] płacę.
Świat mi calućki[3] nic nie uwesela,
Kie[4] w lesie pasę, wnet krowy potracę,
Bo syćko[5] myślę, kielo[6] nas ozdziela[7]
Kraju i cy cię tyz jesce zobacę?
Kiebyś[8] ty wiedział, jakoś mię zasmucił,
Mój złociusieńki, tobyś się haw[9] wrócił.

Głowa mię boli, serdecka nie cuję,
Łzy ino syćko z ocu mi się lejom,
Nik tego niewi, za kim ja banuję[10],
Ale się ludzie nascy[11] se mnie śmiejom.
Zal mię za tobom wciągle w serce kłuje
I niewiem, ka[12] się me ocy podziejom
Od tych łez. Widzi się, co mnie powiezom
Wnetki hań w trumnie, ka ojcowie lezom.

I juzbyk[13] chyba ja sama wolała
Lezeć hań, niźli tak płakać daremno,
A kie spać legnę, to poduska cała
Mokra, kie wspomnę, jakeś ty spał ze mną.
Chwilo jedyna, kaześ[14] się podziała,
Kieś ty przychodził ku mnie w nockę ciemną
I kieś mię objon tak serdecnie w rence,
Jakbyś przy miejskiej lezał ka panience.

Ja znam[15], ze biedna ja prosta dziewcyna
Góralska, o mój ty najsłodsy, złoty,
To nie dla tobie, dla pańskiego syna,
Ale juz ledwie wytrwam od tęsknoty.
Dusa cię ino[16] syćko przypomina,
Nijakiej nimam do jadła ochoty,
Ani do tańca. Chłopcyska się śmiejom,
A moje siwe ocy wciąz łzy lejom.

Kie na odwiecerz[17] przed chałupom stanę,
Pojźrę, jak słonko za wirchy[18] się kryje,
Wspomnę, jak my się pod tę samą ścianę
Kryli: to zal mię mało nie zabije,
A serce moje jakoby pijane
Tłuce się w piersiach. Tęca wodę pije
Z rzeki, ale tych łez wypić nie musi[19],
Co ocy twojej wypłacom Hanusi.

Jasiek tu chciał mnie brać, a mama z tatą
Straśnie go radzi[20] widzom, ale ja nie.
Powiedziałak mu, ze się przódziej[21] lato
Zimom, a zima przódziej latem stanie,
Niźli ja bedem jego. Więc się na to
Ozgniwał[22] i rzekł, co on mię dostanie,
Chybaby w niebie miesioncek[23] zaginon,
Abo Dunajec w górę się przewinon[24].

Miałeś tu do nas przyjechać na Gody[25],
Takek[26] cię ino syćko wyglondała,
A tak mi było, jak rybce do wody,
Jazek[27] się sama do się głośno śmiała.
Ale juz wsendy[28] potajały lody
I śnig juz w turniak[29] wyginon bez mała,
A tobie nimas[30] jednako nikany[31],
Mój złociusieńki i umiłowany.

Aniś nie pisał do mnie dawno. Moze
Jaka cię chorość nasła, mój jedyny,
Abo co inse, od cego chroń Boze,
Nie zabacujze[32] tak swojej dziéwcyny.
U nas som zdrowi w chałupie, niemoze[33]
Ino[34] Jagnieska Bartkowej Maryny.
Niech cię Bóg strzeze i Najświętsa Panna
Ludźmirska[35]. Twoja tu ostaję — Anna».

ztela — stąd. [przypis autorski]

pisęcy (gw.) — pisząc. [przypis edytorski]

calućki (gw.) — cały. [przypis edytorski]

kie — kiedy, gdy. [przypis edytorski]

syćko (gw.) — wszystko, tu: ciągle. [przypis edytorski]

kielo (gw.) — ile. [przypis edytorski]

ozdziela (gw.) — rozdziela. [przypis edytorski]

kiebyś (gw.) — gdybyś. [przypis edytorski]

haw (gw.) — tu. [przypis edytorski]

banuję (gw.) — żałować, tęsknić. [przypis edytorski]

nascy (gw.) — nasi. [przypis edytorski]

ka (gw.) — gdzie. [przypis edytorski]

juzbyk (gw.) — już bym. [przypis edytorski]

kaześ (gw.) — gdzieżeś. [przypis edytorski]

znać — tu: wiedzieć. [przypis edytorski]

ino (gw.) — tylko. [przypis edytorski]

na odwieczerz (gw.) — o zmroku. [przypis autorski]

wirch (gw.) — wierch, szczyt. [przypis edytorski]

nie musi (gw.) — nie potrafi. [przypis autorski]

radzi (daw.) — chętnie. [przypis edytorski]

przódziej (gw.) — prędzej, wcześniej. [przypis edytorski]

ozgniwał (gw.) — rozgniewał. [przypis edytorski]

miesioncek (gw.) — księżyc. [przypis edytorski]

przewinonć się (gw.) — obrócić się. [przypis edytorski]

Gody — Boże Narodzenie. [przypis autorski]

takek (gw.) — tak żem. [przypis edytorski]

jazek (gw.) — ja żem. [przypis edytorski]

wsendy (gw.) — wszędzie. [przypis edytorski]

turnia — stroma skała a. szczyt. [przypis edytorski]

tobie nimas (gw.) — ciebie nie ma. [przypis edytorski]

nikany (gw.) — nigdzie. [przypis autorski]

zabaczyć (daw.) — zapomnieć. [przypis edytorski]

niemoze (gw.) — choruje, od ”niemoc” - choroba. [przypis edytorski]

ino (gw.) — tylko. [przypis edytorski]

Najświętsa Panna Ludźmirska — Kazimierz Przerwa-Tetmajer urodził się właśnie w Ludźmierzu. [przypis edytorski]