# Herakles

Kazimierz Przerwa-Tetmajer

> Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Przez stepy szedł Herakles, niósł maczugę z drzewa,
a w kędziorach mu bujnych wiatr świszczący śpiewa
i o bary szerokie bije, jak o skałę.
Słońce mu promieniało na piersi wspaniałe
i nogi by ze spiżu[1]. Szedł młodzieńczej krasy[2]
i chwały pełen, wielbion przez rzeki i lasy,
góry i morza sine, syn Zewsa[3] straszliwy —
li mu nie dostawało[4] na kark ze lwa grzywy.
Idąc w step, myślał w duszy: «Daj mi, Boże Panie,
jakie w tej pustce wielkiej ogromne spotkanie,
bo serce moje pragnie boju, walczyć żądam!
Jestem młody i mocny! Niech w oczy spoglądam
larwom ogniem zionącym, lub hufiec tytanów
na mej drodze, niebieski mój ojcze, zastanów[5]!
Jestem młody i młodość podnosi krew moję[6]!
Jestem mocny — jak burza na obłokach stoję,
chcę walczyć! Walka, boje są pracą młodości!
Płomienna lawa w mojej przetacza się kości,
i dnia jednego nie chcę mieć w pamięci, stary,
w którym nie pokonałem, w którym moje bary
nie zadrżały zwycięstwa dreszczem, kędy[7] więcej
jest rozkoszy, niż w dreszczu na piersi dziewczęcej.
Na tom zrodzon, by walczyć. Gdzie oko me sięga,
potwór się za potworem przeciw mnie wylęga,
i wdzięczny-ć jestem, Zewsie, za owe wyrody,
bo gdybym nie miał walczyć, cóż bym robił, młody?
Młodość w walce strawiona, w lesie i w pustyni,
męża słupem brązowym i półbogiem czyni».
Gdy tak mówi, aliści[8] z piaszczystej uboczy[9],
ogonem boki bijąc, lew olbrzymi kroczy,
cień potworny wlekący. Gdy ujrzał człowieka,
stanął, krwawą mu złością wraz[10] oko zacieka,
zjeżył grzywę i z piersi zły pomruk wyrzuci,
jak grzmot z chmury, zajadłej oznajmienie chuci.
I zaśmiała się w szczęściu młoda pieśń herosa,
ruszył naprzód, odważnie natarł na kolosa,
maczugą łeb mu trzaska, a gdy lew pazury
i kły weń wbił, że grube krwi spłynęły sznury,
i gdy od lwiego trupa cały we krwi swojej
szedł znój spłukać i rany obmywać u zdroi[11]
i w spiekłe walką usta czerpać z nich ochłody:
cieszył się, że lwa spotkał i z lwem walczył, młody.

by ze spiżu — jak ze spiżu. [przypis edytorski]

krasa (daw.) — uroda. [przypis edytorski]

Zews — dziś popr.: Zeus; najwyższe bóstwo panteonu greckiego. [przypis edytorski]

li mu nie dostawało — tylko mu brakowało; nie dostać (daw.): brakować. [przypis edytorski]

zastanawiać (daw.) — stawać. [przypis edytorski]

krew moję — dziś popr.: krew moją. [przypis edytorski]

kędy (daw.) — tu: gdzie. [przypis edytorski]

aliści (daw.) — partykuła wzmacniająca, sygnalizująca zmianę sytuacji; nagle, wtem. [przypis edytorski]

ubocz (daw.) — miejsce położone z boku. [przypis edytorski]

wraz (daw.) — od razu, natychmiast, zaraz. [przypis edytorski]

u zdroi — u zdroju. [przypis edytorski]