# Sonet I (O krótkości i niepewności na świecie żywota człowieczego)

Mikołaj Sęp Szarzyński

# Mikołaj Sęp Szarzyński. Sonet I. O krótkości i niepewności na świecie żywota człowieczego

> Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Ehej, jak gwałtem obrotne obłoki[1]
I Tytan[2] prętki[3] lotne czasy pędzą!
A chciwa może odciąć rozkosz nędzą[4]
Śmierć — tuż za nami spore czyni kroki!

A ja, co dalej, lepiej cień głęboki
Błędów[5] mych widzę, które gęsto jędzą[6]
Strwożone serce ustawiczną nędzą,
I z płaczem ganię młodości mej skoki.

O moc, o rozkosz, o skarby pilności[7],
Choćby nie darmo były, przedsie[8] szkodzą:
Bo naszę chciwość[9] od swej szczęśliwości
Własnej (co Bogiem zowiemy) odwodzą.

Niestałe dobra[10]. O, stokroć szczęśliwy,
Który tych cieniów[11] wczas[12] zna kształt prawdziwy!

obrotne obłoki — być może: sfery niebieskie. [przypis edytorski]

Tytani (mit. gr.) — w mitologii synowie Nieba i Ziemi [Uranosa i Gai], którzy chcieli zdobyć niebiosa, lecz zostali przez Jowisza [właśc. Zeusa] porażeni piorunami; [nie wiadomo, o którego z Tytanów tu chodzi: może o Astrajosa, boga światła gwiazd i ojca bogów wiatru, lub o jednego z tytanów uosabiających ciała niebieskie: np. Saturna czy Heliosa; red. WL]. [przypis redakcyjny]

prętki (daw.) — dziś popr.: prędki. [przypis edytorski]

chciwa może odciąć rozkosz nędzą śmierć — przykład inwersji; inaczej: chciwa śmierć może odciąć rozkosz nędzą (tzn. śmierć może przeciąć pasmo rozkoszy życia i strącić w nędzę umierania). [przypis edytorski]

błędy — tu: grzechy. [przypis edytorski]

gęsto jędzą — często dokuczają, nękają. Proponowana była także poprawka, w myśl której powinno tu widnieć słowo „jedzą”. [przypis edytorski]

pilności (daw.) — starania. [przypis edytorski]

przedsie a. przedsię (starop.) — przecież. [przypis edytorski]

chciwość (daw.) — tu: chęć, pragnienie, pożądanie. [przypis edytorski]

odwodzą. Niestałe dobra! — ten fragment można zapisać na dwa sposoby. Zależnie od interpunkcji: od Boga odwodzą duszę albo niestałe dobra, albo pilności (tj. starania) „o moc, o rozkosz, o skarby”. W pierwszym przypadku po słowie „odwodzą” nie powinno być kropki, w drugim fraza „niestałe dobra” funkcjonuje jako wykrzyknienie. [przypis edytorski]

cieniów — dziś popr. forma B. lm.: cieni. [przypis edytorski]

wczas (starop.) — w porę, wystarczająco wcześnie. [przypis edytorski]